Wat is hyperbare zuurstoftherapie?
Hyperbare zuurstoftherapie is een medische behandeling waarbij de patiënt in een speciale drukkamer 100% zuurstof via een beademingsmasker inademt. De verhoogde luchtdruk zorgt ervoor dat 12 keer meer zuurstof in het bloedplasma oplost. Hierdoor kan het lichaam, en met name het beschadigde weefsel, beter van zuurstof worden voorzien. De ‘extra’ zuurstof bevordert de genezing van bijvoorbeeld chronische wonden en helpt bij het bestrijden van klachten die drie maanden na laatste bestraling nog steeds aanwezig zijn.
Meer zuurstof in je lichaam
Belangrijke resultaten van deze vergrote hoeveelheid zuurstof in het lichaam zijn:
- het weer opstarten of versnellen van genezingsprocessen;
- het ontstaan van nieuwe bloedvaatjes in zuurstofarm weefsel;
- het activeren en mobiliseren van stamcellen en daarmee het aanmaken van nieuw weefsel;
- het remmen van ontstekingen;
- betere werking van antibiotica;
- het verminderen van oedeem(vocht in de weefsels) en
- het doden van bacteriën.
Welke klachten kunnen worden behandeld met hyperbare zuurstoftherapie
Hyperbare zuurstoftherapie wordt o.a. gebruikt voor chronische en complexe wonden, chronische botinfectie en klachten die ontstaan in bestraalde weefsels. Hyperbare zuurstoftherapie kan ook worden ingezet als voorbereiding en nabehandeling voor een huid- of spiertransplantatie, of een operatie in bestraald gebied.
Klachten na bestraling:
Chronische wonden:
Covid:
Overige indicaties:
Bijwerkingen
Hyperbare zuurstoftherapie geeft het lichaam een ‘zuurstofboost’. Bacteriën die zich prettig voelen in een zuurstofarme omgeving, gaan daardoor dood en andere bacteriën worden er minder actief van. Zo werkt hyperbare zuurstoftherapie tegen chronische ontstekingen. Het lichaam wil de extra zuurstof vervoeren. Zo ontstaan nieuwe bloedvaatjes in beschadigd weefsel. Ook gaat het lichaam meer nieuwe functionele cellen maken. De vraag of zuurstoftherapie een negatieve invloed heeft op kanker, ligt dan voor de hand. Dit is dan ook uitgebreid onderzocht. De conclusie is dat hyperbare zuurstof de groei van kanker NIET stimuleert en zelfs enig remmend effect blijkt te hebben. De (vaktechnische) samenvatting van dit onderzoek leest u op https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23054400/.
Hyperbare zuurstoftherapie is een ongevaarlijke behandeling. Wel kunnen er soms lichte bijwerkingen optreden.
Bijwerkingen en risico’s
1. Oorpijn door onder- en overdruk
U herkent dit vast: u rijdt een diepe tunnel in en uw oren slaan dicht. Bij het stijgen en dalen van een vliegtuig gebeurt hetzelfde. Het is het effect van de luchtdruk op uw oor. Sommigen krijgen door de luchtdrukverschillen ook oorpijn. Dat kan ook gebeuren tijdens een sessie in de drukkamer.
Hoe ontstaat deze oorpijn? Aan het begin van de sessie in de drukkamer wordt de druk opgevoerd naar 2,4 bar. Deze verandering in druk voelt u in uw oren.
Door te klaren vermindert u de druk op uw oren. De arts leert u klaren bij uw intakegesprek. Wij hebben het liefst dat u klaart door uw neus dicht te knijpen en daarbij lucht door uw neus te blazen. Maar voor sommigen werkt het beter om achterin de keel te gapen of te slikken.
Krijgt u uw oren niet goed open, bijvoorbeeld door verkoudheid, dan kan er een drukletsel aan een of beiden oren ontstaan.
Een drukletsel van het middenoor komt wel eens voor. Meestal is dat een relatief klein ongemak dat binnen een paar dagen ook weer spontaan verdwijnt. Dit geldt ook voor drukletsel van de bijholten.
Ook de darmen en de longen zijn met lucht gevuld. Doordat we de druk in de drukkamer langzaam omhoog brengen, is de kans heel klein dat deze organen door drukverschillen hinder ondervinden.
2. Tijdelijk ander zicht
Tijdens de zuurstoftherapie neemt het oog veel extra zuurstof op. Zo ook de ooglens. Doordat zuurstof oplost in de lens kan deze wat zwellen. Dit kan consequenties hebben voor de eigenschappen van de lens. Vooral het veraf zien kan tijdelijk afnemen. Lezen gaat juist gemakkelijker.
Deze verandering verdwijnt als alle extra zuurstof is verdwenen; dat is enkele weken na de behandeling.
We raden u aan om tijdens de zuurstoftherapie geen nieuwe bril of lenzen te laten aanmeten. Voor lenzendragers is het handig om, zo mogelijk, een bril te dragen in de drukkamer.
Bij mensen die staar hebben (cataract), is er een kleine kans dat de veranderingen van de ooglens leiden tot toename van de staar. Als u staar heeft en de klachten nemen tijdens de behandeling toe, stel dan een arts van HGC op de hoogte.
3. Zuurstofvergiftiging
Acute zuurstofvergiftiging
Een acute zuurstofvergiftiging ziet eruit als een korte epileptische aanval en kan ontstaan bij het inademen van 100% zuurstof bij een hogere druk dan 2,0 atm. HGC Rijswijk behandelt bij een druk van 2,4 atm. Desondanks is de kans op zuurstofvergiftiging zeer laag (0,000024%). Dit komt omdat de omstandigheden in de behandelkamer aanmerkelijk gunstiger zijn dan bij duikers die daadwerkelijk onderwater verkeren, inspanning verrichten en het koud hebben. Deze factoren die in belangrijke mate bijdragen aan zuurstofvergiftiging, zijn tijdens de hyperbare zuurstofbehandeling nauwelijks of niet aanwezig.
Chronische zuurstofvergiftiging
Een zuurstofvergiftiging die na verloop van tijd optreedt, is een chronische zuurstofvergiftiging. Een chronische zuurstofvergiftiging treedt pas op vanaf een bepaalde hoeveelheid zuurstof. Zo’n vergiftiging veroorzaakt veranderingen in de longblaasjes. Met onze behandelschema’s is de kans op deze bijwerking nihil.
Wanneer mag u niet behandeld worden?/contra-indicaties
Er zijn drie contra-indicaties die behandeling met hyperbare zuurstoftherapie absoluut onverantwoord maken:
- onbehandelde klaplong (pneumothorax);
- verkramping van de luchtwegen (bronchospasme);
- recent toegediende chemotherapie.
Daarnaast is er een aantal aandoeningen die ervoor zorgen dat er extra voorzorgsmaatregelen genomen moeten worden voor de behandeling. Uw arts zal al deze aandoeningen met u doornemen, bespreken en eventueel aanvullend onderzoek doen.